LED Aydınlatmada Flicker (Titreşim) Nedir? Göz Sağlığına Etkisi

LED Aydınlatmada Flicker (Titreşim)
Aydınlatma

LED Aydınlatmada Flicker (Titreşim) Nedir? Göz Sağlığına Etkisi

    Flicker, ışık kaynağının kısa aralıklarla parlaklık değişimi göstermesidir. İnsan gözü her zaman bu titreşimi fark etmese de; baş ağrısı, göz yorgunluğu, dikkat dağınıklığı gibi etkiler yaratabilir. LED’lerde flicker genellikle düşük kaliteli sürücüler ve PWM ile kısma yöntemlerinden kaynaklanır.

    Flicker Neden Olur?

    • Zayıf LED sürücü devresi: Yetersiz filtrelemeyle şebeke dalgalanmalarını ışığa yansıtır.
    • PWM dimleme: Çok düşük frekanslarda parlaklık aç-kapa yaparak görünür titreşim yaratır.
    • Uyumsuz dimmer–armatür ikilisi: Tristör tabanlı dimmerlar ile bazı LED sürücüler çatışır.
    • Şebeke gürültüsü ve darbeler: Korumasız hatlar, parazitleri doğrudan LED’e taşır.

    Evde Basit Flicker Testleri

    • Yavaş çekim kamera: Telefonu 240 fps’e alın; bantlar görüyorsanız flicker yüksektir.
    • Kalem testi: Işık altında hızlı kalem sallayın; gölgeli çoklu görüntü titreşime işaret eder.
    • Ekran çizgileri: LED yakınında ekranlarda yırtılma/çizgi görünmesi uyumsuz sürücüye işaret eder.
    • Rahatsızlık takibi: Uzun maruz kalmada baş ağrısı ve yorgunluk oluşuyorsa ürünü değiştirin.

    Doğru Ürün Nasıl Seçilir?

    • Flicker oranı düşük (mümkünse “flicker-free” ibareli) LED sürücülü armatürleri tercih edin.
    • Yüksek frekanslı PWM veya DC dimleme destekli ürünleri seçin.
    • CRI ≥ 80/90 ve uygun CCT (ör. 3000–4000K iç mekân) konforu artırır.
    • Uyumlu dimmer listesi yayınlayan üreticileri tercih edin; armatür–dimmer eşleşmesine dikkat edin.
    • Parafudr/koruma içeren tesisatlar sürücü ömrünü ve stabilitesini artırır.

    Ofis, Ev ve Eğitim Alanlarında Öneriler

    Uzun süreli çalışma ve ders ortamlarında titreşimsiz aydınlatma performansı belirleyicidir. Masaüstünde flicker-free masa lambası, tavanda kaliteli panel/spot ve mümkünse doğal ışık kombinasyonu tercih edin. Video içerik üretenler için de titreşimsiz ışık kayıt kalitesini doğrudan etkiler.

    Sonuç

    Flicker her zaman çıplak gözle görünmeyebilir; ancak doğru ürün ve doğru sürücü seçimi ile kolayca önlenebilir. Aydınlatma ürünlerini satın alırken “flicker-free” ibarelerini ve sürücü kalitesini özellikle kontrol edin.